" လူတုိင္း လုပ္မိေနတဲ့ က်န္းမာေရးဆုိင္ရာ အေလ့အက်င့္ဆုိး ( ၇ )ခု "

က်န္းမာေရးကို ေဘးျဖစ္ေစတဲ့ အျပဳအမူေတြကို လူေတြဟာ သတိမထားမိဘဲ ျပဳလုပ္ေနေလ့ရွိပါတယ္။ မေျပာပေလာက္တဲ့ အမူအက်င့္ေလးေတြက ဆုိးရြားတဲ့ က်န္းမာေရး အႏၱရာယ္ ကို ျဖစ္ေစတတ္တာမုိ ့အခ်ိန္မီေရွာင္ႏိုင္ေအာင္ လူတုိင္းျပဳလုပ္ေလ့ ရွိတဲ့ အမူအက်င့္အမွားေလးေတြကို ေဖာ္ျပလုိက္ပါတယ္။

၁။ မ်က္ႏွာကို လက္နဲ ့ပြတ္သပ္ျခင္း
လူအမ်ားစုဟာ တစ္နာရီကို အနည္းဆုံးေလးၾကိမ္ မ်က္ႏွာကို ထိေတြ ့ပြတ္သပ္ေလ့ရွိပါတယ္။ မ်က္စိနဲ ့မျမင္ႏိုင္တဲ့ ဘက္တီးရီးယားအမ်ားအျပားဟာ သင့္ရဲ့လက္ေတြမွာ ခုိေအာင္းေနျပီး သင့္ကို နာမက်န္းျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။ မ်က္ႏွာကို ထိကိုင္ျခင္း ဒါမွမဟုတ္ ပြတ္သပ္ျခင္းေၾကာင့္ အညစ္အေၾကးနဲ ့ပုိးမႊားေတြဟာ မ်က္ႏွာမွာရွိတဲ့ ေခၽြးေပါက္ေတြကေန ၀င္သြားျပီး ေခၽြးေပါက္ကို ပိတ္ဆုိ ့ကာ ၀က္ျခံေတြကိုလည္း ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။

၂။ ကုလားထုိင္မွာအၾကာၾကီးထုိင္ျခင္း
တစ္ေနရာမွာ အခ်ိန္အၾကာၾကီး ထုိင္တာက သင့္က်န္းမာေရးကို ထိခိုက္ေစပါတယ္။ အ၀လြန္ျခင္း၊ ဆီးခ်ိဳ ေသြးတုိး၊ ေလသင္တုန္းနဲ ့ႏွလုံးနဲ ့ပတ္သက္တဲ့ေရာဂါေတြကိုပါ ျဖစ္ေစႏိုက္ပါတယ္။ အခ်ိန္အၾကာ ထိုင္ျခင္းက ေလ့က်င့္ခန္းပုံမွန္လုပ္တဲ့လူေတြကိုေတာင္ က်န္းမာေရး ထိခိုက္ေစႏိုင္ပါတယ္။ ဒီျပႆနာကို အေကာင္းဆုံးေျဖရွင္းႏိုင္မယ့္ နည္းလမ္းကို ခဏခဏထေပးတာမ်ိဳးနဲ ့လမ္းမ်ားမ်ားေလွ်ာက္ ေပးတာမ်ိဳးျဖစ္ပါတယ္။

၃။ ဆုိရွယ္မီဒီယာမွာ အခ်ိန္မတရား ကုန္ဆုံးျခင္း
Facebook တုိ ့Twiiter တုိ ့လုိ social media ေတြမွာ အခ်ိန္ျဖဳန္းျခင္းက သင့္ရဲ့က်န္းမာေရးကိုသာမက အခ်စ္ေရး၊အိမ္ေထာင္ေရးကိုပါ ထိခုိက္ေစႏိုင္ပါတယ္။ ဆုိရွယ္မီဒီယာစြဲစြဲျမဲျမဲသုံးသူေတြဟာ အခ်စ္ေရး ေဖာက္ျပန္မွဳ ပုိရွိႏိုင္ျပီး

"က်ီးေတြဆီက သင္ယူစရာမ်ား"

 

က်ီးကန္းဟု ဆိုလိုက္လ်င္ လူတိုင္းသိၾကပါလိမ့္မယ္။ အေမႊးအေတာင္က မဲသည့္အျပင္ အသံကလည္း တအာအာ။ မႏွစ္သက္သူမ်ားက ႐ုပ္ဆိုး က်ီးကန္းဟု ဆိုတတ္သလို ႏွစ္သက္သူမ်ားကလည္း ေရႊက်ီးညိဳ၊ ေရႊက်ီးကေလး ဟုေခၚကာ ကဗ်ာ၊ သီခ်င္းမ်ားထဲတြင္ အမႊမ္းတင္တတ္ပါေသးတယ္။ ျမန္မာ့ဇာတ္သဘင္ တြင္ ေရႊက်ီးညိဳ အမည္နဲ႔ နာမည္ႀကီး ဇာတ္မင္းသားႀကီး တစ္ဦးလည္း ေပၚေပါက္ခဲ့ပါေသးတယ္။

က်ီးကို သာမန္အားျဖင့္ ေတာက်ီးကန္း ႏွင့္ ၿမိဳ႕က်ီးကန္း ဟူ၍ ကၽြန္ေတာ္တို႔သိထားေလ့ ရွိပါတယ္။ ၿမိဳ႕က်ီးက အာ.အာ ဟုေအာ္ၿပီး ေတာက်ီးကန္းက အာေလာက္ေလာက္..အာေလာက္ေလာက္ ဟုေအာ္တတ္ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ျမန္မာ့စာေပတြင္ က်ီးကို အမ်ိဳးအစား ၅ မ်ိဳးခြဲျခားထားပါတယ္။
 ၁။ ကိုယ္လုံးႀကီး၊ ႏႈတ္သီးရွည္၊ မဲနက္လ်င္ ျဗဟၼဏမ်ိဳး၊
 ၂။ မ်က္လုံးေၾကာင္၊ ႏႈတ္သီးနက္၊ ျပင္းေသာအသံရွိလ်င္ ခတၱိယမ်ိဳး၊
 ၃။ အဆင္းညိဳ၊ ႏႈတ္သီးညိဳ၊ အသံမျပင္းလ်င္ ဗိသၽွမ်ိဳး၊
 ၄။ ေျခာက္ကပ္ ညိဳျပာေသာကိုယ္၊ ေၾကာက္မက္ဖြယ္အသံျမည္လ်င္ သဒၵိယမ်ိဳး၊
 ၅။ ေျခာက္ကပ္ေသာကိုယ္၊ လည္ပင္းရွည္၊ အသံေသး ၿငိမ္ၿငိမ္ေနတတ္လ်င္ အ႑ဇမ်ိဳးဟူ၍ပင္။

ထို႔ျပင္ က်ီးတို႔တြင္ လူေတြအတယူသင့္တဲ့ အခ်က္ ၄ ခ်က္ရွိပါတယ္။
၁။ က်ီးတို႔သည္ ေမထုန္မႈ၌ လၽွို႔ဝွက္ၾက
 အျခား သတၱဝါမ်ားႏွင့္ ဆန႔္က်င္၍ က်ီးတို႔သည္ ေမထုန္အမႈကို လၽွို႔ဝွက္စြာ ျပဳတတ္ၾကပါတယ္။ လူတို႔သည္လည္း က်ီးေတြလို

" ေတာင္ ေပၚမွာ ခ်စ္သူ ကို ရိုမက္တစ္ ဆန္ဆန္ ပရိုပို႕စ္ရင္း က ေတာင္ေအာက္သို႕ျပဳတ္က်ေသဆံုး "

ေစ့စပ္ၿပီးသား စံုတြဲ တစ္တြဲ ရဲ႕ ရိုမန္းတစ္ဆန္ တဲ့ အခ်စ္ တစ္ခန္းရပ္ ဇာတ္လမ္းေလး က ဇာတ္သိမ္းေလး မလွခဲ့ ရွာပါဘူး။ ေစ့စပ္ထား တဲ့ ခ်စ္သူကုိ ရုိမန္းတစ္ ဆန္ဆန္ ပရိုဖုိ႕စ္ ေပ်ာ္ရႊင္စရာ ဖန္တီးေပးရင္း နဲ႕ ခ်စ္သူ အမ်ိဳးသားေတာင္ေအာက္ ထဲ ကုိ ျပဳတ္က်ေသဆံုး သြားခဲ့ တာပဲျဖစ္ပါတယ္။

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု က လူလည္ပတ္မႈ အမ်ားဆံုး အပန္းေျဖ ဥယ်ာဥ္တစ္ခုျဖစ္တဲ့ ေရာ့စမုိက္ အမ်ိဳးသား အပန္းေျဖ ဥယ်ာဥ္ထဲ က တူလူမီနင္း ျမက္ခင္းစိမ္း ဧရိယာရဲ႕ အေပ်ာ္တမ္း တက္ ေတာင္ေစာင္း တစ္ခုေပၚ ကုိ အသက္ ၃၆ ႏွစ္ အရြယ္ ၀ါရင့္ေတာင္တက္ သမား ဘရက္ပတ္ကာ က ခ်စ္သူေကာင္ေလး ဂ်န္နီးဒီရယ္နဲ႔ အတူ တက္ခဲ့ၾကပါတယ္။

" ခ်တ္တင္သည့္အခါ စံတင္ေအာင္လြယ္ကူေစမည့္ သေကၤတတိုမ်ား "

 

chatting သေကၤတမ်ား

ATM = At the moment = ဒီခဏ၊ အခု၊ အခုိက္အတန္႔မွာ
;-) = wink = သိတယ္ မဟုတ္လား
:-{ = sad face = ၀မ္းနည္းေနတယ္။
10Q = thank you = ေက်းဇူး
24/7 = 24 hours a day, 7 days a week = တစ္ပတ္မွာခုႏွစ္ရက္၊ တစ္ရက္မွာ၂၄နာရီ
brb = be right back = အခု ျပန္လာခဲ့မယ္
B4 = before = ...မတုိင္ခင္
B/C = because = ဘာျဖစ္လုိ႔လဲဆုိေတာ့
afaik = as far as I known = ငါသိထားတာနဲ႔ ေ၀းလြန္းတယ္
asap = as soon as possible = ျဖစ္ႏုိင္ရင္ အခုခ်က္ခ်င္း
cu18R = see you later = ေနာက္မွ ေတြ႕မယ္
u = you = သင္

esp = especially = အထူးသျဖင့္
18R = later = ေနာက္မွ
MYOB = mind your own business = ကုိယ့္လုပ္ငန္းကိုယ္ အာ႐ုံစုိက္ပါ
ppl = people = လူမ်ား
FYI = for your information = မင္းရဲ႕ သတင္းအတြက္
IH8U = I hate you = မင္းကိုမုန္းတယ္

" ဘုရင္ႀကီးကက ရုတ္တရက္ ပိုးဖလံႏွစ္ေကာင္ရဲ႔ စကားကို ၾကားလိုက္မိတာကေတာ့...." ဆက္သာဖတ္ၾကည့္ၾကပါ..ဟိဟိ

တစ္ခါက ရွင္ဘုရင္တစ္ပါးဟာ ပန္းျခံထဲ ေျခစၾကၤာျဖန္႔ေနတုန္း လွပတဲ့ေျမြေလးတစ္ေကာင္ စည္းရိုးနားက ဆူးခက္ေတြၾကားမွာ ျငိေနတာကို ေတြ႔လိုက္တယ္။ ေျမြငယ္ကို ဘုရင္က ကယ္တင္လိုက္တယ္။

ေနာက္တစ္ေန႔ ဘုရင္ၾကီး ပန္းျခံထဲ လွည့္လည္ေနတုန္း အတ္အစား သပ္သပ္ရပ္ရပ္ ဝတ္ဆင္ထားတဲ့ ပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးကို ေတြ႔လိုက္တယ္။

“အသင္ဟာ ဘယ္သူလဲ..? ဘယ္နည္းနဲ႔ နန္းေတာ္ထဲ က်ဴးေက်ာ္၀င္ေရာက္လာသလဲ”

“မထိတ္လန္႔ပါနဲ႔ အရွင္။ ကြ်န္ေတာ္မ်ဳိးက နဂါးမင္းပါ။ ေက်းဇူးဆပ္ဖို႔အတြက္ ေရာက္ရွိလာျခင္း ျဖစ္ပါတယ္”

“ဘာေက်းဇူးမ်ားလဲ”

“မေန႔က ကြ်န္ေတာ့္မ်ဳိး သမီးေလး အရွင္ပန္းျခံထဲက ပန္းမ်ားကို႐ႈစားရင္း စည္းရိုးမွာ ျငိေနခဲ့တယ္။ အရွင္ကယ္တင္ခဲ့လို႔ သမီးေတာ္ေလး ေနေလာင္ျခင္းမွာ လႊတ္ကင္းခဲ့ရတဲ့အတြက္ ေက်းဇူးဆပ္ခ်င္ပါတယ္။ အရွင္လိုရာ ေျပာပါ။ ကြ်န္ေတာ္မ်ဳိး ကူညီဖို႔အသင့္ပါ”

“အင္း...နန္းေတာ္မွာ အဖိုးတန္ပစၥည္းေတြ အမ်ားအျပားရွိတယ္။ ဘာမွလိုေလေသး မရွိဘူးဆိုေပမဲ့ သတၱဝါတို႔ရဲ႔ ဘာသာစကားကို အကြ်ႏု္ပ္တတ္ခ်င္တယ္။ အကြ်ႏု္ပ္က ေက်းငွက္တိရိစာၦန္ေတြကို ခ်စ္ခင္ႏွစ္သက္တယ္။ ဒါေပမဲ့ သူတို႔ဘာေတြေျပာေနမွန္း နားမလည္ခဲ့ဘူး”

“ဒါ မခက္ခဲပါဘူး အရွင္။ သူတုိ႔ရဲ႔ စကားကို နားလည္ခ်င္ရင္ ဒီေန႔ကစျပီး သူတို႔ရဲ႔အသားကို မစားပါနဲ႔။ သူ႔အသားကိုစားျပီး သူ႔စကားကို နားလည္တာမ်ဳိးက မျဖစ္ႏိုင္ဘူး။ သက္သတ္လြတ္စားျပီး ခုႏွစ္ရက္အတြင္း သူတို႔စကားကို အရွင္နားလည္လာပါလိမ့္မယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီကိစၥကို အရွင္လွ်ဳိ႔ဝွက္ထားရမယ္။ တစ္ေယာက္ေယာက္က သိသြားရင္ အစြမ္းျပယ္သြားလိမ့္မယ္”

နဂါးမင္းက ေျပာေျပာဆိုဆို ေပ်ာက္ကြယ္သြားတယ္။ ဘုရင္ၾကီးက နဂါးမင္းေျပာတဲ့အတိုင္း လိုက္နာခဲ့တယ္။ ခုႏွစ္ရက္ေရာက္ေတာ့ ဘုရင္ၾကီး စားပဲြေတာ္ခံေနတုန္း ပိုးဖလံႏွစ္ေကာင္ရဲ႔ အသံကိုၾကားလုိက္တယ္။

ပိုးဖလံတစ္ေကာင္က “ေတာ္... ဟိုၾကမ္းျပင္မွာက်ေနတဲ့ ထမင္းေစ့ကို သြားေကာက္ပါလား”

" ေကာင္မေလး ဖတ္ဖို႕ပါ "

 

(၁) ကိုယ့္ေရွ႕က ဒီေယာက္်ားဟာ ဘယ္ေလာက္ပဲေကာင္းေကာင္း ေျပာစရာမရွိေအာင္ ေကာင္းေနပါေစ။ သင့္ကိုသူမခ်စ္ရင္ ဒါဟာခၽြတ္ယြင္းခ်က္ပါ.. ဒီခၽြတ္ယြင္းခ်က္ကို သင္လံုးဝေျပာင္းလဲလို႔ မရဘူး။
(၂) လူတစ္ေယာက္ရဲ႕ အႀကီးဆံုးခၽြတ္ယြင္းခ်က္က တစ္ကိုယ္ေကာင္းဆန္တာ၊ ရိုင္းစိုင္းတာ၊ မတည္တံ့တာ မဟုတ္ဘူး။ ကိုယ့္ကို မခ်စ္တဲ့လူတစ္ေယာက္ကို ေခါင္းမာမာနဲ႔ ဆက္ခ်စ္ေနတာပဲျဖစ္တယ္။
(၃) သင့္လက္ရွိအေနထားဟာ ဘယ္ေလာက္ပဲဆိုးေနပါေစ။ သင့္ကို ခ်စ္တဲ့လူ ရွိႏိုင္တယ္။
သင့္လက္ရွိအေနအထားဟာ ဘယ္ေလာက္ပဲေကာင္းေနပါေစ။ သင့္ကို မခ်စ္တဲ့လူ ရွိႏိုင္တယ္။
(၄) ဘယ္ေလာက္ပဲ လွေအာင္ျပင္ျပင္၊ ဘယ္ေလာက္ပဲ တန္ဖိုးႀကီးတဲ့ အဝတ္အစား ဝတ္ဝတ္ ဒါေတြဟာ ခဏတာပဲျဖစ္တယ္။ စိတ္ရင္းေစတနာေကာင္းေတြကမွ အျပင္ပန္းရဲ႕ တကယ့္အလွဆံုးေတြျဖစ္တယ္။
(၅) သင့္ကို ဘာေၾကာင့္ထိခိုက္ေစခဲ့သလဲလို႔ အခ်စ္ကို သင္အျပစ္ဆိုခဲ့ရင္ .... ေမးပါရေစ.... စစခ်င္းမွာ အခ်စ္ေရာက္ရွိလာဖို႔ကို သင္ေခါင္းညိတ္ လက္ခံခဲ့တယ္ မဟုတ္လား!
(၆) ပါးစပ္နဲ႔ေျပာျပႏိုင္တဲ့ ေသာကေတြဟာ တကယ့္ေသာကေတြမဟုတ္ဘူး။ သင့္ကို ခဲြသြားႏိုင္တဲ့ခ်စ္သူဟာ တကယ့္ခ်စ္သူမဟုတ္ဘူး။
(၇) အခ်ိန္တိုက္စားမသြားႏိုင္တဲ့ ရင္ထဲက ဒဏ္ရာပါးပါးတခ်ဳိ႕ဟာလည္း ေပ်ာ္ရႊင္ျခင္းေတြျဖစ္တယ္။

(၈) တကယ္လို႔ လူတစ္ေယာက္မွာ အားလပ္ခ်ိန္မရွိဘူးဆိုရင္ သူ မအားလပ္ခ်င္လို႔ျဖစ္တယ္။

" ထိုင္းႏိုင္ငံရဲ႕ေကာင္းကင္မွာ ေန႔အခ်ိန္အတြင္း ျမင္ေတြ႔ခဲ့ရတဲ့ မီးေဘာလံုး "

ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ ေန႔အခ်ိန္အတြင္း ေကာင္းကင္ေပၚက က်လာၿပီး ကားသမားတစ္ဦးရဲ႕ ကားကင္မရာနဲ႔ ရိုက္ကူးထားတဲ့ မီးေဘာလံုးဟာ အာကာသအတြင္းကေန ကမာၻေျမေပၚကို က်လာတာျဖစ္ႏိုင္တယ္လို႔ ကြ်မ္းက်င္သူမ်ားက ဆိုပါတယ္။

ေကာင္းကင္ေပၚက က်လာတဲ့ မီးေဘာလံုးႀကီးကို Porjai Jaturongkhakun ကYouTube မွာ ဗီဒီယိုဖိုင္အျဖစ္ တင္ထားခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ Nonthaburi ေဒသမွာ တနလၤာေန႔က  ျဖစ္ပြားခဲ့တာျဖစ္ၿပီး YouTube သံုးစြဲသူေတြကေတာ့ ၾကယ္ေၾကြက်တာ ဒါမွမဟုတ္ ၾကယ္ပ်ံတစ္ခုျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း ခန္႔မွန္းေျပာဆိုၾကပါတယ္။

ဘန္ေကာက္ အာကာသသိပၸံဌာနကေတာ့ ဗီဒီယိုရုိက္ကူးခဲ့တဲ့ ေနရာတစ္၀ိုက္မွာ ၾကယ္ပ်ံလိုမ်ိဳးအရာ ေတြ႔ရွိတာမ်ိဳး မရွိခဲ့ဘူးလို႔ ဆိုေပမယ့္ တျခားသတင္းေတြအရေတာ့ မီးေဘာလံုးကို အတည္ျပဳထားၾကပါသတ့ဲ။

အာကာသသိပၸံမွ တာ၀န္ရွိသူတစ္ဦးကေတာ့ ဒီအရာဟာ ၾကယ္ပ်ံထက္ မီးေလာင္ေနတဲ့